मनोली ग्रामपंचायतचे सेवानिवृत्त शिपाईच आता होणार ‘सरपंच’! वडील सरपंच तर मुलगा शिपाई असे चित्रही मिळणार पहायला

नायक वृत्तसेवा, संगमनेर
स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या पदाधिकार्‍यांसाठी ठेवण्यात आलेले आरक्षण भल्याभल्यांना संधी नाकारत असताना अनेक उपेक्षितांनाही संधी उपलब्ध करून देते. हाच तर आरक्षणाचा मूळ उद्देश आहे. हिवरे बाजारला गावाच्या विकासाचे प्रवर्तक पोपट पवार यांची संधी हुकली असली तरी संगमनेर तालुक्यात मात्र तीन पिढ्या ग्रामपंचायतीत शिपाई म्हणून राबणार्‍या कुटुंबाला याच आरक्षणामुळे सरपंचपदाची संधी चालून आली आहे. संगमनेर तालुक्यातील मनोली या छोट्या गावात सेवानिवृत्त शिपाई अशोक पराड यांना सरपंचपदाची संधी मिळत आहे. त्यांचा मुलगा तेथे शिपाई म्हणून नोकरीला असल्याने वडील सरपंच आणि मुलगा शिपाई असे चित्रही पहायला मिळणार आहे.

शिर्डी विधानसभा मतदारसंघात मनोली हे गाव आहे. या गावात भाजपचे ज्येष्ठ नेते राधाकृष्ण विखे-पाटील व काँग्रेसचे प्रदेशाध्यक्ष तथा महसूल मंत्री बाळासाहेब थोरात यांचे गट आहेत. यावेळी झालेल्या ग्रामपंचायतीच्या निवडणुकीत 11 पैकी 9 जागा जिंकत विखे यांच्या जनसेवा मंडळाने सत्ता मिळविली आहे. आता सरपंचपदासाठी आरक्षण सोडत काढण्यात आली. त्यानुसार या गावाचे सरपंचपद अनुसूचित जाती या प्रवर्गासाठी राखीव झाले. या प्रवर्गातील एकमेव उमेदवार अशोक पराड हे असल्याने या पदावर त्यांचीच वर्णी लागणार, हे स्पष्ट झाले आहे.

पराड यांची पार्श्वभूमी मात्र खूपच वेगळी आहे. त्यांच्या तीन पिढ्या ग्रामपंचायतीच्या सेवेत आहेत. अल्पभूधारक असलेले पराड यांची उपजीविका शेती आणि ग्रामपंचायतीच्या नोकरीवर चालते. त्यांच्या कुटुंबातील भागाजी पराड हे मनोली ग्रामपंचायतीत स्थापनेपासून शिपाई म्हणून नोकरीला होते. 1987 मध्ये ते सेवानिवृत्त झाले. त्यानंतर दहावी शिकलेला त्यांचा मुलगा अशोक त्यांच्या जागेवर शिपाई म्हणून रूजू झाला. पुढे बढती मिळून लेखनिक झाला. तब्बल 27 वर्षे नोकरी करून अशोक सेवानिवृत्त झाले. त्यानंतर सुमारे सात वर्षांपूर्वी त्यांचा मुलगा शैलेश त्याच ग्रामपंचायतीत शिपाई म्हणून नोकरीला लागला. अद्यापही तो नोकरीत आहे.

पिढ्यानपिढ्या गावाची शिपाई म्हणून सेवा करणार्‍या पराड कुटुंबाने यावेळी राजकारणात जाऊन भविष्य अजमाविण्याचा निर्णय घेतला. त्यानुसार अशोक पराड यांनी विखे गटाकडून अर्ज दाखल केला आणि ते निवडूनही आले. आता आरक्षणामुळे त्यांना थेट सरपंचपदाची संधी चालून आली. शिपाई आणि लेखनिक पदावर काम करताना गावाची आणि ग्रामपंचायतीच्या कारभाराची पराड यांना बारीकसारीख माहिती आहे. त्याचा आता त्यांना कामासाठी उपयोग होईल. ग्रामपंचायत निवडणुकीनंतर सरपंचपदाचे आरक्षण काढल्यामुळे ठिकठिकाणी वेगवेगळी उदाहरणे घडलेली आहेत. त्यात शिपायालाच सरपंच होण्याची संधी मिळालेल्या संगमनेर तालुक्यातील या गावाची मोठी चर्चा आहे.

‘आत्तापर्यंत शिपाईपदाच्या माध्यमातून आमच्या कुटुंबाने गावाची सेवा केली. आता गावकर्‍यांनी आपल्यावर विश्वास टाकून निवडून दिले. आता तर अनपेक्षितपणे मोठी संधी मिळाली आहे. या संधीचे सोने करून आपण गावकर्‍यांचा विश्वास सार्थ ठरविणार आहोत. गरीबांना घरकुले मिळवून देण्याची योजना राबविण्याला आपले प्राधान्य राहणार आहे.’
– अशोक पराड (नूतन ग्रामपंचायत सदस्य)